لطفا صبر کنید ...

حکم وصیت نامه وقتی وارث پیش از وصیت کننده فوت کند
دسته بندی: مقالات ، تاریخ انتشار: 1400/02/26 ، آخرین بروزرسانی: 1400/03/30
پرینت این صفحه به اشتراک گذاری این صفحه در فیسبوک به اشتراک گذاری این صفحه در تلگرام به اشتراک گذاری این صفحه در واتس اپ به اشتراک گذاری این صفحه در توییتر بزرگ کردن اندازه قلم کوچک کردن اندازه قلم   


در ابتدا لازم است که به تعریف موصی، موصی له و موصی علیه بپردازیم و با این واژگان آشنا شویم.

موصی: به کسی اطلاق می شود که وصیت می کند.

موصی له: کسی را که وصیت به نفع او صورت گرفته است.

موصی به: مورد وصیت را گویند.
 همین حالا در وصیت ساز عضو شوید و وصیت نامه خود را آنلاین و رایگان ایجاد کنید. برای شروع اینجا کلیک کنید.

بهتر است بدانیم که وصیت دو نوع است: عهدی و تملیکی، که در این مطلب وصیت تملیکی در نظر ما قرارداد و به بیان ویژگی های آن خواهیم پرداخت.

حال باید دانست که اساساً «وصیت تملیکی» به چه معناست؟ و چه نوع وصیتی را تملیکی می نامیم؟

ماده 826 قانون مدنی به تعریف وصیت تملیکی می پردازد و اینگونه بیان می کند: «کسی عین یا منفعتی را از مال خود برای زمان بعد از فوتش به دیگری مجاناً تملیک کند.

در این نوع وصیت، مالکیت آن مال زمانی به موصی له منتقل خواهد شد که:

  • موصی فوت کند
  • موصی له پس از فوت موصی وصیت را قبول کند.

پس متوجه می شویم که صرف وصیت کردن موصی برای انتقال مالکیت کفایت نخواهد کرد و در واقع وصیت تملیکی یک عقد محسوب می شود که در آن طرف وصیت می تواند این عقد را بپذیرد یا آن را رد کند و باید این را دانست که اگر قبول موصی له نسبت به وصیت قبل از فوت موصی باشد فایده ای نخواهد داشت.

و مورد دیگر آن موصی (وصیت کننده) می تواند تا زمانی که در قید حیات است از وصیت خود رجوع کند و در واقع از مفاد وصیت نامه ی خود پشیمان شود و در این حالت اهمیتی ندارد که موصی له وصیت نامه را قبول کرده بود یا خیر.

فرض کنیم پدر حسین، قبل از مرگ خود وصیتی به نفع حسین کرده است و حسین مادامی که پدرش زنده بوده است، مورد وصیت را نمی پذیرد و بلکه آن را رد می کند. حال در صورتی که پدر حسین فوت کند، آیا حسین می تواند به آن وصیت استناد کند؟ در جواب باید گفت اگر بعد از فوت پدرش وصیت را قبول کند دارای حق است ولی اگر همچنان بعد از فوت پدر وصیت را رد نماید دیگر حقی نسبت به مورد وصیت نخواهد داشت.

فرض دیگر آن که: پدر حسین وصیتی می نماید و نسبت به ثلث اموال خود در وصیت نامه تعیین تکلیف می نماید (قابل ذکر است که امکان وصیت صرفاً نسبت به ثلث اموال (3/1) وجود دارد و وصیت نسبت به بیش از آن نیاز به قبول ورثه دارد و در صورتی که ورثه مخالفت کنند وصیت نسبت به بیش از ثلث اموال باطل می گردد.) و برای پس از فوت خود مالی را به حسین تملیک می کند، چند روز بعد حسین در یک سانحه تصادف رانندگی جان خود را از دست می دهد (مرگ موصی له قبل از فوت موصی) در این جا تکلیف وصیتی که پدر حسین به نفع او کرده بود، چه می شود؟

همانطور که در ماده 827 قانون مدنی بیان شده است که تملیک به موجب وصیت محقق نمی شود، مگر با قبول موصی له پس از فوت موصی، موصی له باید در قید حیات باشد تا بتواند پس از موصی وصیت را قبول کند و سپس مالکیت به وی انتقال یابد و حتی فقها معتقدند قبول وصیت صرفاً باید پس از وفات موصی انجام گیرد و قبول قبل از وفات او ارزش و اعتباری ندارد.

اما نظر دیگری هم وجود دارد که عنوان می کند:

اگر موصی له قبل از قبول یا رد وصیت فوت نماید و موصی (وصیت کننده) همچنان به وصیت خودیش پایبند باشد حق قبول یا رد وصیت به وراثت موصی له می رسد و اگر وصیت کننده پس از مرگ موصی له دیگر قصد باقی بودن به وصیت خود را نداشته باشد وصیت از بین خواهد رفت.

عده ای نیز معتقدند که اگر وصیت با توجه به شخصیت موصی له صورت گرفته و هدف صرفاً شخص موصی له بوده با فوت او وصیت از اعتبار ساقط می شود و دیگر قابلیت استناد نخواهد داشت.

با این اوصاف در خصوص تکلیف وصیتی که پدر حسین ، به نفع وی کرده بود باید چند فرض را در نظر گرفت:

-اگر حسین قبل از فوت خود وصیت را قبول کرده باشد، وصیت دارای اعتبار است.

-اگر حسین قبل از فوتش وصیت را رد کرده باشد، وصیت نسبت به او بی اعتبار است.

-اگر حسین قبل از فوتش قبول یا رد خود را اعلام نکرده باشد، در صورتی که پدرش همچنان به مفاد وصیت پایبند باشد دارای اعتبار خواهد بود و وراث حسین میتوانند قبول یا رد خود را اعلام کنند. البته در این خصوص برخی معتقدند که ایجاب و قبول هرگز به ارث نمیرسد و زمانی که موصی له هنوز وصیت را قبول نکرده است و فوت میکند چیزی وجود ندارد که به وراث به ارث برسد.


در پایان باید گفت، براساس نظر دکتر کاتوزیان در حاشیه 2 ماده 830 قانون مدنی در کتاب قانون مدنی در نظم کنونی ، به نظر میرسد: در صورتیکه موصی له قبل از قبول فوت کند، بطلان وصیت ترجیح دارد مگر اینکه اینطور به نظر برسد که وصیت کننده مایل بوده وراث موصی له بتوانند قبول یا رد خود را اعلام کنند و یا اینکه احراز شود موصی له پیش از مرگ به طور ضمنی وصیت را پذیرفته است.


منبع: پرتال رای مثبت [لینک]





تبلیغات و آگهی ها


وب سایت «مای ملو» از پیشگامان دیجیتال در حوزه حمایت از حیوانات است. شما می توانید در این وب سایت حیوان خانگی خود را ثبت و برای حیوان خانگی خود به رایگ...

شما می توانید با تبلیغ در «وصیت ساز» کسب و کار خود را رونق ببخشید.

«شجره ساز» نام اولین و تنها سرویس فارسی زبان برای ساخت شجره نامه های برخط برای ایرانیان است. شما در وب سایت «شجره ساز» میتوانید به راحتی و در چند کلیک...